Sáng ngày 22/01/2026 tại TP.HCM, Viện Giáo dục IRED và Sách Hay đã tổ chức thành công buổi tọa đàm “Hành trình trí tuệ vào thế giới thông hiểu của Gadamer: Từ Mỹ học đến Thông diễn học phổ quát”. Sự kiện diễn ra trong không gian đối thoại học thuật sâu sắc, gần gũi và sôi nổi, thu hút sự tham gia của đông đảo độc giả, học giả và những người quan tâm đến triết học, khoa học nhân văn và các vấn đề của đời sống đương đại.
Đông đảo độc giả và học giả tham dự buổi tọa đàm về tư tưởng Hans-Georg Gadamer
Ba diễn giả - Nhà nghiên cứu Bùi Văn Nam Sơn, Dịch giả Nguyễn Sỹ Nguyên và Dịch giả Đặng Thị Hồng Nhung - đã cùng người tham dự tiếp cận tư tưởng của Hans-Georg Gadamer, một trong những triết gia quan trọng nhất của thế kỷ XX, qua đó gợi nhắc rằng những giá trị căn bản của đời sống không thể bị quy giản thành dữ liệu hay phép đo, mà chỉ có thể được THÔNG HIỂU qua sự đối thoại, cởi mở và lắng nghe.
Nhà nghiên cứu Bùi Văn Nam Sơn, Dịch giả Đặng Thị Hồng Nhung và Dịch giả Nguyễn Sỹ Nguyên chia sẻ tại Tọa đàm
Tọa đàm giới thiệu 3 tác phẩm then chốt giúp độc giả Việt Nam tiếp cận tư tưởng Gadamer một cách hệ thống và toàn diện:
- CHÂN LÝ VÀ PHƯƠNG PHÁP: tác phẩm trung tâm của Gadamer
- CHÚ GIẢI ĐA ÂM về Chân lý và Phương pháp: nơi nhiều tiếng nói học thuật cùng đối thoại với cuốn chính văn của Gadamer
- TỪ ĐIỂN GADAMER: chiếc bản đồ thuật ngữ giúp người đọc định vị và giải mã ngôn ngữ triết học đặc thù của ông
Ba tác phẩm then chốt trong hành trình tiếp cận tư tưởng Hans-Georg Gadamer
“Chân lý và Phương pháp” - Từ Mỹ học đến Thông diễn học phổ quát
Mở đầu tọa đàm, Nhà nghiên cứu Bùi Văn Nam Sơn đã làm rõ ý nghĩa nhan đề “Chân lý và Phương pháp” - hai khái niệm tưởng chừng đối lập nhưng lại mở ra một cách hiểu vượt khỏi cách tiếp cận thuần phương pháp trong khoa học nhân văn. Một điểm đặc sắc trong hành trình tư tưởng của Gadamer là ông không bắt đầu bằng lý thuyết nhận thức khô khan mà đi từ “Di sản nhân bản chủ nghĩa” và “Nghệ thuật”.
Không khí sôi nổi và cởi mở tại buổi tọa đàm, nơi các góc nhìn từ nhiều thế hệ cùng được chia sẻ
Khái niệm “chơi” (Spiel) được các diễn giả phân tích như một chìa khóa quan trọng trong mỹ học Gadamer. Trong trải nghiệm nghệ thuật, chủ thể không nắm giữ hay làm chủ ý nghĩa; chính việc “chơi” mới là nơi chân lý tự trình diện. Khi nhập vào cuộc chơi ấy, người tiếp nhận không đứng ngoài điều khiển, mà bị cuốn vào một vận động nội tại của ý nghĩa, tác động trở lại chính họ và mở rộng khả năng thông hiểu.
Tiên kiến, lịch sử tác động và ngôn ngữ - Không gian của thông hiểu
Tọa đàm đi sâu vào ba trụ cột nổi tiếng trong thông diễn học Gadamer: tiên kiến, lịch sử tác động và hòa trộn chân trời, với sự chia sẻ của Dịch giả Nguyễn Sỹ Nguyên.
Những khoảnh khắc suy tư và chăm chú của người tham dự khi khám phá những khái niệm triết học
Bên cạnh đó, Dịch giả Đặng Thị Hồng Nhung đã làm rõ vai trò trung tâm của ngôn ngữ trong thông diễn học qua mệnh đề nổi tiếng của Gadamer: “Tồn tại có thể hiểu được chính là ngôn ngữ”. Theo tinh thần này, ngôn ngữ không phải là một công cụ để con người sử dụng, mà là môi trường của sự hiểu, là “ngôi nhà” nơi con người có thể tiếp xúc với thế giới.
Chính trong ngôn ngữ, sự hòa trộn các chân trời mới có thể diễn ra: hiểu một con người hay một văn bản luôn là một cuộc đối thoại, và đối thoại thì tất yếu phải diễn ra trong ngôn ngữ. Với tính phổ quát của mình, ngôn ngữ trở thành không gian nơi cái “ta” và thế giới gặp gỡ, nơi chân lý có thể hiện diện trong mọi trải nghiệm, từ lịch sử, mỹ học đến pháp lý và đời sống đương đại.
Đối thoại, phản biện và những câu hỏi của thời đại
Bên cạnh các luận điểm lý thuyết, tọa đàm còn mở ra một không gian giao lưu sôi nổi với nhiều câu hỏi gắn liền với đời sống đương đại từ người tham dự và các diễn giả: làm thế nào để thực hành việc đọc và đối thoại trong thời đại “fast-reading”, khả năng thấu hiểu giữa con người trong bối cảnh bất đồng ngày càng gia tăng, mối quan hệ giữa truyền thống và đổi mới, các tranh luận với tư tưởng Gadamer với Habermas và Derrida, cũng như những câu hỏi thú vị xoay quanh khả năng thấu hiểu con người trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo.
Người tham dự tích cực đặt câu hỏi và trao đổi sâu hơn cùng các diễn giả
Buổi tọa đàm khép lại trong tinh thần tri thức khai phóng và đối thoại cởi mở, giúp người tham dự hiểu sâu hơn về tư tưởng Gadamer, cũng như ý nghĩa của thông diễn học đối với việc lắng nghe, thấu hiểu và cùng kiến tạo ý nghĩa trong thế giới hôm nay.
Đại diện Viện IRED trao hoa tri ân các diễn giả và những phần quà may mắn được trao tặng đến người tham dự
Mời Quý vị tiếp tục theo dõi fanpage Sách Hay và Viện Giáo dục IRED để cập nhật những sự kiện tri thức tiếp theo trong năm 2026.
